วันพุธที่ 24 ธันวาคม 2568 เวลา 13.30 น. ณ มูลนิธิชีววิถี (BIOTHAI) ตำบลไทรม้า อำเภอเมืองนนทบุรี จังหวัดนนทบุรี

นางสาวณัฐนิช อินทสระ ผู้ตรวจราชการกรม ปฏิบัติหน้าที่ผู้อำนวยการศูนย์ศึกษาและพัฒนาชุมชนนครนายก ลงพื้นที่จังหวัดนนทบุรีเพื่อตรวจติดตามผลการปฏิบัติราชการตามนโยบายรฐับาลภารกิจกระทรวงมหาดไทย และยุทธศาสตร์กรมการพัฒนาชุมชน ตามประเด็นตรวจราชการเดือนธันวาคม 2568 โอกาสนี้ นางประภา ปานนิตยกุล พัฒนาการจังหวัดนนทบุรี มอบหมายให้ นางสาวโสภิดา บุญเนาว์ ผู้อำนวยการกลุ่มงานยุทธศาสตร์การพัฒนาชุมชน และนักวิชาการกลุ่มงานยุทธศาสตร์ สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดนนทบุรี ให้การต้อนรับ สนับสนุนข้อมูลประกอบการตรวจราชการ และสะท้อนผลการปฏิบัติราชการในพื้นที่ พร้อมกันนี้ นายณัฐพจน์ บุญคง พัฒนาการอำเภอเมืองนนทบุรี ร่วมสนับสนุนข้อมูลประกอบการตรวจราชการ และสะท้อนผลการปฏิบัติราชการในพื้นที่อำเภอเมืองนนทบุรีด้วย

โอกาสนี้ นางสาวณัฐนิช อินทสระ ผู้ตรวจราชการกรมได้ให้ข้อแนะนำ/ข้อสั่งการเพื่อการพัฒนาชุมชน

1. การยกระดับรายได้ OTOP (OTOP PLUS) - ให้จังหวัดและอำเภอ บูรณาการความร่วมมือกับภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง อาทิ สภาอุตสาหกรรมจังหวัด หอการค้าจังหวัด และสถาบันการศึกษา เพื่อเชื่อมโยงการพัฒนาและยกระดับมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชนและการให้บริการ ส่งผลให้อัตราการเติบโตของรายได้ OTOP เพิ่มสูงขึ้นอย่างเป็นรูปธรรม

2. หมู่บ้านทุนชุมชนขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานรากและแก้ไขปัญหายาเสพติด - ให้ใช้ กองทุนชุมชนเป็นเครื่องมือหลัก ในการพัฒนาคุณภาพชีวิตประชาชน และการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติด โดยเฉพาะการป้องกันเยาวชนกลุ่มเสี่ยงไม่ให้เข้าไปเกี่ยวข้อง รวมถึงการส่งเสริมอาชีพแก่ประชาชนและผู้ผ่านการบำบัด ให้มีอาชีพและรายได้อย่างยั่งยืน โดยแนะนำให้มีการจัดกิจกรรมเครือข่ายกองทุนแม่ของแผ่นดินในพื้นที่อำเภอเมืองนนทบุรี และระดม "ทุนศรัทธา" จากเหรียญกษาปณ์ที่ระลึกสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ในโอกาสต่างๆ เพื่อใช้เป็นทุนในการพัฒนาคุณภาพชีวิตประชาชน ควบคู่กับการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติดในพื้นที่

3. การเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชนสู่ความยั่งยืน - ให้ยกระดับการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงและพื้นที่ศูนย์เรียนรู้ โดย ประสานความร่วมมือกับภาคเอกชนและสถาบันการศึกษา เพื่อเชื่อมโยงคลัสเตอร์การพัฒนา (เกษตร–แปรรูป–ท่องเที่ยว) และเพิ่มช่องทางการตลาดในการจำหน่ายผลผลิตจากหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงและแปลงโคกหนองนา

4. การขับเคลื่อนสารสนเทศเพื่อการพัฒนาชุมชน - ให้หน่วยงานนำ ข้อมูลความจำเป็นพื้นฐาน (จปฐ.) และข้อมูลสารสนเทศชุมชน ไปใช้ประโยชน์ในการวางแผนพัฒนาระดับพื้นที่อย่างเป็นระบบ พร้อมทั้งบริหารจัดการข้อมูลให้มีความถูกต้อง ครบถ้วน และทันเวลา ประชาชนสามารถเข้าถึงข้อมูลได้สะดวกผ่านช่องทางและแอปพลิเคชันต่าง ๆ รวมถึงการส่งเสริมการใช้ประโยชน์ระบบ CDD AI ทั้งนี้จังหวัดนนทบุรีรายงานความก้าวหน้าในการจัดเก็บข้อมูลที่ร้อยละ 100.36 (ข้อมูล ณ วันที่ 24 ธันวาคม 2568)

5. การบริหารจัดการกองทุนพัฒนาบทบาทสตรีอย่างมีประสิทธิภาพ - ให้ติดตามและบริหารจัดการกองทุนพัฒนาบทบาทสตรีอย่างใกล้ชิด ใช้ข้อมูลจากระบบ Dashboard ประกอบการตัดสินใจ เพื่อให้การสนับสนุนสตรีในพื้นที่เป็นไปอย่างตรงจุด โปร่งใส และเกิดผลสัมฤทธิ์สูงสุดต่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตสตรีและครอบครัว โดยจังหวัดนนทบุรีรายงานการบริหารหนี้เกินกำหนดชำระ คงเหลือร้อยละ 11.52 (ข้อมูล ณ วันที่ 1 ตุลาคม 2568)

6. นวัตกรรมชุมชน จังหวัดนนทบุรี - สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดนนทบุรี ได้ขับเคลื่อน ประเด็นเน้นย้ำ +1 : นวัตกรรมการพัฒนาชุมชน ตามแนวทางกรมการพัฒนาชุมชนกำหนด โดยพัฒนาแนวคิด “NONT CREATION : จุดประกายนวัตกรรมสร้างสรรค์งานพัฒนา” มุ่งเสริมสร้าง Mindset ใหม่ ทักษะการทำงาน และเครือข่ายความร่วมมือของเจ้าหน้าที่พัฒนาชุมชน ผ่านกิจกรรมการเรียนรู้ การแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ และการใช้เครื่องมือเทคโนโลยีและระบบสารสนเทศในการบริหารจัดการงาน ส่งผลให้เกิดกระบวนการทำงานที่มีประสิทธิภาพ ลดความซ้ำซ้อน เพิ่มความคล่องตัวในการขับเคลื่อนภารกิจ เกิดองค์ความรู้และแนวปฏิบัติที่ดี สามารถนำไปใช้พัฒนางานและแก้ไขปัญหาในพื้นที่ได้อย่างเป็นรูปธรรม นำไปสู่การยกระดับศักยภาพบุคลากรและการพัฒนาชุมชนของจังหวัดนนทบุรีอย่างยั่งยืน

ต่อมาเวลา 15.30 น. นางสาวณัฐนิช อินทสระ ผู้ตรวจราชการกรม และคณะฯ ได้เดินทางไปยังศูนย์จัดการกองทุนชุมชนบ้านบางประดู่ หมู่ที่ 6 ตำบลไทรม้า อำเภอเมืองนนทบุรี จังหวัดนนทบุรี เพื่อตรวจติดตามการดำเนินโครงการเสริมสร้างศักยภาพและยกระดับศูนย์จัดการกองทุนชุมชน ตามประเด็นเน้นย้ำที่ 2 หมู่บ้านทุนชุมชนขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานรากและแก้ไขปัญหายาเสพติด (ส่งเสริมการแก้หนี้ครัวเรือนฯ) โอกาสนี้ นางสาวหนึ่งฤทัย สังข์รุ่ง ผู้ใหญ่บ้านหมู่ที่ 6 ตำบลไทรม้า อำเภอเมืองนนทบุรี จังหวัดนนทบุรี และคณะกรรมการหมู่บ้าน และผู้เกี่ยวข้อง ร่วมให้การต้อนรับและบรรยายสรุปผลการขับเคลื่อนหมู่บ้านทุนชุมชนขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานรากและแก้ไขปัญหายาเสพติด และเดินทางไปติดตามการขับเคลื่อนการดำเนินงานชุมชนท่องเที่ยวโอทอปนวัตวิถี ณ พื้นที่นาแห่งเดียว หมู่ที่ 3 ตำบลบางรักน้อย อำเภอเมืองนนทบุรี จังหวัดนนทบุรี ตามประเด็นการยกระดับอัตราการเติบโตของรายได้ OTOP (ด้านการส่งเสริมชุมชนท่องเที่ยว OTOP นวัตวิถี) ตามลำดับ

ศูนย์จัดการกองทุนชุมชนบ้านบางประดู่ หมู่ที่ 6 ตำบลไทรม้า อำเภอเมืองนนทบุรี จังหวัดนนทบุรี เป็นกลไกสำคัญในการบริหารจัดการเงินทุนและแก้ไขปัญหาหนี้สินของประชาชนในชุมชน ยึดหลักการพัฒนาชุมชนแบบมีส่วนร่วมและยั่งยืน โดยมีบทบาทสำคัญในการการบริหารจัดการหนี้สินโดยรวมหนี้จากกองทุนต่าง ๆ ในชุมชนมาปรับโครงสร้างให้เหลือครัวเรือนละ 1 สัญญา เพื่อให้ง่ายต่อการบริหารจัดการและลดภาระดอกเบี้ย เป็นศูนย์กลางข้อมูลด้านเงินทุนของชุมชน การจัดสวัสดิการชุมชน อาทิ สวัสดิการเด็กแรกเกิด ค่ารักษาพยาบาล และค่าจัดการศพ ตลอดจนการส่งเสริมการออม การพัฒนาผลิตภัณฑ์ชุมชน และการติดตามให้คำปรึกษาครัวเรือนอย่างต่อเนื่อง โดยมีนายธนิต แตงไทย เป็นประธานศูนย์ฯ

ในการดำเนินงานศูนย์จัดการกองทุนชุมชนบ้านบางประดู่ ได้นำเงินทุนมาใช้สนับสนุนในการพัฒนาอาชีพและสวัสดิการของคนในพื้นที่อย่างเป็นระบบ อาทิ การลงทุนในกิจการร้านค้าประชารัฐเพื่อการเกษตร รับซื้อกระจาดจากกระดาษเปเปอร์มาเช่จากฝีมือกลุ่มเปราะบางในพื้นที่ เพื่อใส่ผลไม้เมืองนนทบุรี โดยศูนย์ฯ รับซื้อในราคาทุน เพื่อสร้างรายได้ให้สมาชิกในชุมชน ขณะเดียวกันได้จัดตั้งกองทุนวันละบาท ปัจจุบันมีเงินหมุนเวียนรวมทั้งตำบลประมาณ 1.4 ล้านบาท ใช้เป็นสวัสดิการชุมชน เช่น เงินช่วยเหลือกรณีเจ็บป่วยและเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล นอกจากนี้ ชุมชนยังมีกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิต เงินออมกว่า 12,000 บาท อยู่ระหว่างการวางแผนบริหารจัดการและยังไม่มีการปล่อยกู้

พร้อมกันนี้ ชุมชนบ้านบางประดู่ได้ขับเคลื่อนกองทุนแม่ของแผ่นดิน เพื่อป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติด ผ่านกิจกรรม “ชุมชนเปิดใจ ผู้เสพเปิดหน้า” โดยบูรณาการการทำงานร่วมกันของภาคีเครือข่ายกองทุนแม่ของแผ่นดิน อาสาสมัครสาธารณสุขประจำหมู่บ้าน (อสม.) สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอเมืองนครนายก และวัดในพื้นที่ เปิดพื้นที่พูดคุยอย่างสร้างสรรค์และเข้าใจ เข้าถึงผู้เกี่ยวข้อง คัดแยกกลุ่มเป้าหมายออกเป็น 3 ระดับ ได้แก่ กลุ่มไม่ติดยาเสพติด กลุ่มติดยาเสพติดร้อยละ 20 และกลุ่มติดยาเสพติดร้อยละ 100 พร้อมผลักดันผู้ที่มีความตั้งใจกลับคืนสู่สังคมให้มีงานทำ โดยมีตัวอย่างผู้ผ่านกระบวนการดังกล่าว ซึ่งได้รับโอกาสทำประโยชน์เพื่อชุมชนในบทบาทสมาชิกชุดรักษาความปลอดภัยหมู่บ้าน (ชรบ.) ซึ่งทำหน้าที่ส่งต่อโอกาสให้กลุ่มกลับใจในการทำประโยชน์เพื่อชุมชน อันเป็นผลจากการดำเนินงานเชิงบูรณาการของกองทุนแม่ของแผ่นดิน

โอกาสนี้ ผู้ตรวจราชการกรม ได้ให้ข้อแนะนำแก่สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอเมืองนนทบุรี ในการประสานความร่วมมือกับสำนักส่งเสริมภูมิปัญญาท้องถิ่นและวิสาหกิจชุมชน เชิญผู้ประกอบการผู้ผลิตงานเปเปอร์มาเช่ซึ่งได้รับมาตรฐานระดับ 5 ดาว เพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้ ยกระดับคุณภาพผลิตภัณฑ์ให้มีความประณีตและหลากหลายมากยิ่งขึ้น รวมถึงการพัฒนาต่อยอดเป็นเทคนิค “มัคคะเม่” (Macramé) ซึ่งเป็นการถักหรือผูกปมด้วยเชือกหรือเส้นด้าย เพื่อเพิ่มมูลค่าให้ผลิตภัณฑ์ พร้อมแนะนำให้ใช้กลไกกองทุนพัฒนาบทบาทสตรีสนับสนุนการผลิต เพื่อสร้างอาชีพ สร้างรายได้ และเสริมความมั่นคงทางเศรษฐกิจให้แก่ประชาชนในชุมชนอย่างยั่งยืนต่อไป

สำหรับชุมชนท่องเที่ยวโอทอปนวัตวิถี ณ พื้นที่นาแห่งเดียว หมู่ที่ 3 ตำบลบางรักน้อย อำเภอเมืองนนทบุรี จังหวัดนนทบุรี เป็นชุมชนที่มีอัตลักษณ์โดดเด่นด้านวิถีเกษตรและวัฒนธรรมท้องถิ่น โดยนำทุนทางทรัพยากร วิถีชีวิตเรียบง่ายตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง มาพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงประสบการณ์ ภายใต้แนวคิด “นาแห่งเดียว @ เมืองนนท์” กิจกรรมสำคัญภายในพื้นที่ประกอบด้วยการเรียนรู้วิถีชาวนา การทำนาและเก็บเกี่ยวข้าว ควบคู่กับการพัฒนาพื้นที่ปลูก ทุ่งทานตะวัน เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตร สร้างจุดถ่ายภาพและดึงดูดนักท่องเที่ยวตามฤดูกาล รวมถึงกิจกรรมแปรรูปผลผลิตทางการเกษตรและการจำหน่ายผลิตภัณฑ์ OTOP ของชุมชน ส่งผลให้เกิดการมีส่วนร่วมของคนในชุมชน สร้างงาน สร้างรายได้ และอนุรักษ์วิถีชีวิตดั้งเดิม ควบคู่กับการยกระดับอัตราการเติบโตของรายได้